Zarządzenie ministra jako podstawa decyzji podatkowej - art. 93 Konstytucji RP
Kazus dotyczy tego, czy zarządzenie ministra ogłoszone w jego dzienniku urzędowym może uzasadniać nieuwzględnienie wydatku w kosztach spółki.
Pytanie
W decyzji określającej spółce ALFA zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych za 2024 r. naczelnik urzędu skarbowego zakwestionował zaliczenie do kosztów uzyskania przychodów wydatku, którego ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych z kosztów nie wyłącza. Jako jedyną podstawę wskazał zarządzenie ministra właściwego do spraw finansów publicznych, wydane na podstawie ustawy i ogłoszone w dzienniku urzędowym ministra, które poleca naczelnikom urzędów skarbowych nie uznawać takich wydatków za koszty. Czy zarządzenie mogło stanowić podstawę tej decyzji?
A
tak, gdyż zarządzenie wydano na podstawie ustawy i ogłoszono w dzienniku urzędowym ministra, co czyni je wiążącym dla organu i dla podatnika,
B
nie, gdyż zarządzenie ministra ma charakter wewnętrzny i nie może stanowić podstawy decyzji wobec podatnika, niezależnie od sposobu ogłoszenia,
✓ Poprawna odpowiedź
C
nie, gdyż zarządzenie mogłoby stanowić podstawę decyzji wobec podatnika dopiero po jego ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej.
Wyjaśnienie
Zgodnie z art. 93 ust. 1 Konstytucji RP zarządzenia ministrów mają charakter wewnętrzny i obowiązują tylko jednostki organizacyjnie podległe organowi, który je wydał, a według art. 93 ust. 2 nie mogą stanowić podstawy decyzji wobec obywateli, osób prawnych oraz innych podmiotów. Zarządzenie mogło więc najwyżej kształtować działanie jednostek podległych ministrowi, ale nie mogło samo przesądzić o zobowiązaniu spółki; o tym, co jest kosztem uzyskania przychodów, rozstrzyga ustawa o CIT, a ta wydatku nie wyłącza. Wariant opierający moc wiążącą na podstawie ustawowej i ogłoszeniu w dzienniku urzędowym ministra myli warunek wydania zarządzenia (art. 93 ust. 2 zd. 1) z mocą powszechnie obowiązującą, której zarządzenia nie mają, bo nie ma ich w katalogu z art. 87 ust. 1. Wariant uzależniający skutek od ogłoszenia w Dzienniku Ustaw jest błędny, bo charakteru aktu nie zmienia dziennik, w którym go ogłoszono - zarządzenie pozostaje aktem wewnętrznym, a art. 93 ust. 2 wyklucza je jako podstawę decyzji bez względu na publikację.
Przepis
Art. 87. 1. Źródłami powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej są: Konstytucja, ustawy, ratyfikowane umowy międzynarodowe oraz rozporządzenia. [...] Art. 93. 1. Uchwały Rady Ministrów oraz zarządzenia Prezesa Rady Ministrów i ministrów mają charakter wewnętrzny i obowiązują tylko jednostki organizacyjnie podległe organowi wydającemu te akty. 2. Zarządzenia są wydawane tylko na podstawie ustawy. Nie mogą one stanowić podstawy decyzji wobec obywateli, osób prawnych oraz innych podmiotów.
O pytaniu
Podstawa prawna art. 93 ust. 1 i 2, art. 87 ust. 1 Konstytucji RP