Rezydencja podatkowa przy domu tylko w Niemczech - art. 4 ust. 2 umowy PL-DE
Kazus dotyczy ustalenia rezydencji podatkowej osoby uznawanej za rezydenta w Polsce i Niemczech, która ma stały dom tylko w Niemczech.
Pytanie
Marek Zieliński, obywatel polski, od 2019 r. jest właścicielem domu w Dreźnie, w którym mieszka jego żona z dziećmi. W 2025 r. wykonywał w Polsce krótkie zlecenia w różnych miastach, nocując w hotelach, i przebywał w Polsce łącznie 200 dni; w Polsce nie ma żadnego mieszkania, którym mógłby stale dysponować. Zarówno Polska, jak i Niemcy uznają go za 2025 r. za osobę mającą miejsce zamieszkania na swoim terytorium według prawa wewnętrznego. W którym państwie Marek Zieliński ma w 2025 r. miejsce zamieszkania w rozumieniu umowy między Polską a Niemcami o unikaniu podwójnego opodatkowania?
A
w Polsce, bo przebywał w Polsce dłużej niż 183 dni w roku podatkowym, a długość pobytu przesądza o rezydencji także na gruncie umowy,
B
w Polsce, bo jest obywatelem polskim, a obywatelstwo rozstrzyga o rezydencji osoby uznawanej za rezydenta przez oba państwa,
C
w Niemczech, bo tylko tam ma stałe miejsce zamieszkania, a to kryterium umowa stosuje w pierwszej kolejności.
✓ Poprawna odpowiedź
Wyjaśnienie
Zgodnie z art. 4 ust. 2 lit. a umowy polsko-niemieckiej osobę fizyczną, którą oba państwa uznają za swojego rezydenta, uważa się za mającą miejsce zamieszkania w państwie, w którym ma stałe miejsce zamieszkania; dalsze kryteria stosuje się dopiero wtedy, gdy stałe miejsce zamieszkania jest w obu państwach albo w żadnym. Marek Zieliński ma stały dom wyłącznie w Niemczech, a w Polsce nocuje w hotelach i nie dysponuje mieszkaniem, więc rozstrzyga już pierwsze kryterium. Pobyt ponad 183 dni czyni go polskim rezydentem według art. 3 ust. 1a pkt 2 u.p.d.o.f., ale art. 4a u.p.d.o.f. każe stosować ten przepis z uwzględnieniem umów, a w umowie miejsce zwykłego pobytu jest dopiero drugim kryterium (lit. b). Obywatelstwo rozstrzyga dopiero na trzecim etapie (lit. c), gdy osoba przebywa zazwyczaj w obu państwach albo w żadnym z nich.
O pytaniu
Podstawa prawna art. 4 ust. 2 lit. a-c umowy PL-DE; art. 3 ust. 1a i art. 4a u.p.d.o.f.
Dziedzina egzaminu Podstawy międzynarodowego oraz wspólnotowego prawa podatkowego wraz z analizą podatkową
Akt Umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania z Niemcami
Opublikowane 15 listopada 2026
Podobne pytania
Inne pytania z art. 4 umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania z Niemcami